closeسکه باستانی
هرگونه سکه ای که قبل از میلاد مسیح ضرب شده است. 500.
صفحه های صاف
قطعات فلز که برای ضرب سکه آماده شده ولی از آنها استفاده نشده است.
حاشیه
محیط محافظ داخل کناره برآمده یک سکه؛ متشکل از خطوط مدور یا دانه های کوچک.
درخشان
بدون تیرگی، بدون لکه یا زنگ زدگی، و دارای حالت اولیه اثر چرخ ارابه (مات) یا جلای مشابه ضرب مخصوص. یک سکه مسی هنگامی درخشان به حساب می آید که سرخی اولیه اش را کاملاً حفظ کرده باشد. یک سکه نقره، نیکل یا طلا معمولاً در صورت عدم وجود سایه رنگی یا زنگ زدگی (حتی با وجود چند لکه یا سایه رنگی روشن در پیرامون سکه) و یا ثابت ماندن قابل ملاحظه ی جلای اولیه اش، درخشان به حساب می آید.
سکه درخشان رایج نشده
عبارتی کلی برای توصیف هرگونه سکه ای که در جامعه رایج نشده و مورد استفاده قرار نگرفته است. معمولا به سکه هایی اطلاق می شود که «درخشندگی» کمی از آنها باقی مانده و می توان آنها را رایج نشده نامید.
فلز غیرمسکوک
فلزی قیمتی در وضعیت قابل دادوستد - مانند یک میله، صفحه یا شمش - که گاهی اوقات از آن سکه یا جواهر ساخته می شود.
سکه شمشی
سکه ای با ارزش پایین از لحاظ سکه شناسی که به خاطر محتوای فلز باارزش آن فروخته شده و به قیمت روز شمش معامله می شود.
سکه رایج شده
سکه ای که از لحاظ تجاری مورد استفاده قرار گرفته و درنتیجه در معرض فرسایش قرار دارد؛ یک سکه استفاده شده. درجه در وهله ی اول نشانه ی مقدار فرسایش به وقوع پیوسته بوده و عموماً وجود و عدم وجود اثر ضربه، خراشیدگی، سایه رنگی، کثیفی و سایر مواد خارجی در آن درنظر گرفته نمی شود. طیف درجه بندی شامل خوب (وجود آثار فرسایش بر روی سکه در عین حال جلای تقریباً کامل و عدم وجود آثار تماسی که باعث نامعتبرشدن سکه می شود)، ضعیف، پرکننده یا بی ارزش (به زحمت قابل تشخیص) می باشد. کیفیت روی سکه اغلب درجه ی کلی را مشخص می کند. یک ارزش میانگین می تواند هنگامی که تفاوت درجه دو طرف سکه قابل ملاحظه است، به خصوص درصورتی که زیر سکه درجه ای پایین تر دارد، مناسب باشد.
سکه
قطعه ای فلز که برای استفاده بعنوان پول رایج قانونی تهیه شده و نقشها و ارزش پولی دقیق آن بر رویش درج شده است. و از سوی مقامی (غالبا حکومت یا بانک ) که وزن و خلوص آن را تضمین می نماید، منتشر شده است.
سکه های یادبود
سکه هایی که از سوی حکومت برای بزرگداشت یا ادای احترام به رویداد های مهم، سالگردها، و غیره منتشر می شود. این سکه ها در نزد کلکسیونرها محبوبیت فراوانی دارد.
واحد پول
به سکه ها و اسکناسهایی که پول رایج قانونی هستند، اشاره دارد. با این حال، بسیاری از مردم از کلمه ی «واحد پول» تنها برای اسکناس استفاده می کنند.
ارزش اسمی
ارزش صوری یک سکه یا اسکناس؛ ارزش پولی دقیق مشخص شده.
نقش اصلی
طرح اصلی - مانند یک پرتره، سپر یا سمبل نظامی - منقوش بر روی یک سکه، نماد یا مدال.
قالب
یک قالب فلزی حکاکی شده مورداستفاده در ضرب سکه
لبه
عمق/سطح عمود بر رو و زیر سکه، که به عنوان طرف سوم سکه درنظر گرفته می شود؛ و نباید با کناره سکه (حاشیه برآمده دور سکه) اشتباه گرفته شود. لبه می تواند ساده، نوشته دار و یا کنگره دار (با یک نقش تکراری) باشد.
صفحه
روی یک سکه یا اسکناس که معمولا بر روی آن امضاها، نمادهای افتخار، پرتره ها و غیره قرار دارد.
ارزش صوری
ارزش یک سکه یا اسکناس، به صورتی که بر روی آن حک شده یا نقش بسته است.
سطح خالی سکه
قسمت صاف و بدون نقش سطح سکه که بین طرحهای برجسته از جمله تاریخ روی سکه قرار دارد. مقدار سطوح خالی برای سکه شناسان به عنوان معیاری برای درجه بندی سکه ها اهمیت فراوانی دارد.
طلای ناب
طلای خالص مخلوط نشده.
عیار
مقدار یا درجه خلوص فلزهای گرانبها، چه به صورت پول و چه به صورت غیرمسکوک. بیشتر فلزات گرانبها برای ایجاد یک آلیاژ بادوام احتیاج به یک فلز اضافی دارد. غالباً به صورت خلوص برای 1000 قسمت بیان می شود. برای مثال، یک سکه نقره عیار 925/0، دارای 5/92 درصد نقره و 5/7 درصد فلز دیگر است.
خطوط جریان
خطوط میکروسکپی روی سطح یک سکه که بر اثر حرکت فلز در زیر فشار پرس ضرب سکه بوجود آمده است.
مات
جلای شدید سکه (البته نه در حد آینه) که بر اثر ضرب سکه با قالبهای سندبلاست شده بوجود آمده است.
خراشهایی مویی
خراشهای ریز روی یک سکه، که بر اثر پاک کردن یا نگهداری نامناسب بوجود آمده است، مقدار زیاد این خراشها باعث پایین آمدن ارزش سکه می شود.
نقش تمام برجسته
سکه دارای سطوح خالی معقر عمیق که به علت وجود یک طرح بسیار برآمده ایجاد شده است. سکه های نقش تمام برجسته نیاز به فشاری اضافی برای ضرب شدن کامل داشته و روی هم قرار دادن آنها مشکل است.
میراث
نوشته اصلی روی یک سکه.
لبه نوشته دار
لبه یک سکه که بدور آن نوشته هایی حک شده است.
نقش نیم برجسته
سکه دارای سطح خالی کم عمق و نسبتاً مسطح
جلا
روشنی و درخشش فلز یک سکه. جلای یک سکه تحت تأثیر فرسایش، دست زدن، براق کردن قالبها یا صفحات ضرب سکه، قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی، رطوبت و دماهای بسیار گرم و سرد قرار دارد.
مجموعه ضرب شده
مجموعه ای از سکه های رایج نشده در یک سال مشخص که شامل سکه هایی از هر ضرب می باشد.
وضعیت ضرب
عبارتی برابر با درجات عددی MS-60 تا MS-70، که برای اشاره به سکه ای تجاری که هیچگاه رواج نداشته است، استفاده می شود. یک سکه وضعیت ضرب می تواند یک سکه پوشیده از خراش (MS-60) یا یک نمونه بدون نقص (MS-70) باشد.
نشان ضرب
یک حرف یا نماد که نشانگر ضرابخانه سکه است.
سکه شناسی
علم، مطالعه، یا جمع آوری سکه، اسکناس، نمادها، مدالها و اشیاء مشابه.
روی سکه
جلو یا روی یک سکه که طرح یا نقش اصلی روی آن قرار گرفته، و غالباً بوسیله مقام صادرکننده سکه (یعنی Coat of Arms) توصیه شده است.
صفحه مخصوص ضرب سکه
لوح خام فلزی که بوسیله یک پرس ضرب سکه بر روی آن ضربه وارد شده و تبدیل به سکه می شود.
سکه های ضرب مخصوص
سکه های ضرب مخصوص از صفحات خالی سکه و قالبهایی که به دقت انتخاب شده و برای دستیابی به سطحی آینه مانند صیقل داده شده است، ساخته شده اند. نقوش برجسته قالبها برای دادن ظاهری «مات» تا حدی که سکه پرداختی مات پیدا کند، سندبلاست می شود. سکه های ضرب مخصوص با پرداخت کاملاً آینه مانندشان باارزش ترین سکه های کلکسیونی به حساب می آیند.
سکه های مشابه ضرب مخصوص
سکه ای که به شیوه ای خاص ضرب شده و سطحی آینه وار دارد و کلکسیون داران برای آن ارزش بالایی قائل هستند، اما در فرآیند ضرب سکه، خراشیدگیهای جزیی بر روی آنها بوجود آمده است. سکه های مشابه ضرب مخصوص از نظر ارزش پایین تر از سکه های ضرب مخصوص کامل قرار دارند، با این حال از سکه های درخشان رایج نشده معمولی (BU)، که دارای کیفیت معمولی سکه های رایج تازه ضرب شده است، بالاتر قرار می گیرند.
نقش برجسته
قسمتهایی از طرح روی یک سکه که به صورت برجسته است.
پشت سکه
پشت یک سکه، معمولاً طرفی که پرتره یا تاریخ بر روی آن قرار ندارد.
کناره
حاشیه برآمده محیط سکه که با لبه سکه نباید اشتباه گرفته شود.
سریها
سکه های مرتبط دارای ارزش اسمی واحد، طرح و نوع، و نیز اصلاحات و تغییرات طرح مشابه.
نقره استرلینگ
نقره دارای خلوص 925/0، یا آلیاژ حاوی 5/92 درصد نقره.
نماد
قطعه ای ساخته شده از مواد بادوام که برای اهداف پولی، تبلیغی و غیره در نواحی محدودی صادر و رایج شده است.
سک رایج نشده
سکه هایی که دارای هیچگونه فرسودگی نبوده، یا در وضعیت ضرب (MS) قرار دارند، رایج نشده نامیده می شوند. معمولاً شبیه به سکه های رایج شده تولید می شوند. تنها تفاوتشان در این است که دقت و زمان بیشتری برای آماده سازی پرداخت سطح قالب صرف می شود. این نوع سکه ها برای افزایش وضوح طرح با فشار بیشتری ضرب می شوند. دسته بندی MS-60 تا MS-70 برای سکه های وضعیت ضرب استفاده می شوند.
مشخصات دسته بندی
معیار (MS-70) جلا، اندازه و محل هرگونه خراش مویی و کیفیت ضرب و جذابیت بصری کلی سکه را شامل می شوند.
معیار (MS-65) شامل جلای اثر چرخ ارابه درخشان (سایه رنگی جذاب مجاز است) و حداکثر تعداد کمی اثر تماس جزئی، عدم وجود خراشهای مویی، و تقریباً جزییات ضرب کامل می باشد.
معیار (MS-60) شامل جلای کم و نشانه های ضربه فراوان در نقاط کانونی اصلی، مادامی که فرسایشی وجود ندارد، می باشد.
مجموعه رایج نشده
مجموعه ای از یک سکه از سکه های صادرشده برای استفاده در بازار، که معمولاً در یک سری صادر شده است. «مجموعه سکه رایج نشده»، یا به صورت غیررسمی، «مجموعه ضرب شده» نیز نامیده می شود.
closeمقدمه ای بر هنر جمع آوری سکه
سکه شناسی یک سرگرمی فکری است. سکه شناسی مطالعه و جمع آوری سکه ها، نمادها، اسکناس، و برخی اوقات اشیایی مانند مدال است.
اگر تابحال تنها به منافع سرمایه گذاری در جمع آوری سکه فکر کرده اید، سایر ویژگیها و لذاتی را که این سرگرمی بسیار جذاب می تواند داشته باشد را نیز مدنظر داشته باشید.
سکه ها - چه باستانی و چه جدید - آموزنده و سرگرم کننده هستند. تصاویر حک شده بر روی سکه ها شخصیتهای مهم را به تصویر کشیده و وقایع مهم اجتماعی، مذهبی و سیاسی کشورها و دوره های مختلف را روایت می کنند. سکه شناسی با یک سرگرمی سطحی و معمولی متفاوت است. یک سکه شناس علاقه مند خود را در تحقیق غرق نموده و دنیاهای باستان را دوباره کشف می کند. حتی اقلام جدیدتر نیز باعث روشنگری شده و برای جوانان و افراد مسن به یک اندازه توصیه می شود.
چگونه جمع آوری سکه را شروع کنیم
یک دوست دار جدید این سرگرمی باید با یک موضوع واحد و بامعنا که می تواند با آن ارتباط برقرار کند، شروع نماید. یک شخص ممکن است موضوعات خود را به موضوعات منطقه ای یا جهانی مانند «شخصیتهای معروف قرن بیستم»، «سری سال قمری چینی»، یا «حیات وحش در معرض خطر» تعمیم داده و یا بر روی سکه های باستانی یا مدرن (طلا، نقره، ضرب مخصوص) و غیره تمرکز کند. مورد دوم احتمالاً در جعبه های بزرگ که وضعیت اولیه ضرب سکه را سالها حفظ می نماید، نگهداری می شود. مراقبت و نگهداری دقیق از سکه ها امری است حیاتی.
جمع آوری سکه سرگرمی ای برای کلیه سنین است. بسیار مناسب خواهد بود اگر بتوانید در سنین جوانی این سرگرمی را شروع کنید. در این صورت زمان کافی برای انجام تحقیق و جمع آوری یک کلکسیون عالی را خواهید داشت.
گفته می شود صبر و علاقه تنها چیزی است که برای سود بردن به آن احتیاج دارید. با این حال ممکن است برای این کار به 2 تا 20 سال صبر احتیاج باشد. درست است که جمع آوری سکه می تواند سودآور باشد، اما این کار با جمع آوری سکه مناسب و در طول مدت طولانی بوقوع خواهد پیوست. دلیل اینکه کلکسیون داران سکه های کمیاب را میراثی تلقی می کنند که باید به نسلهای آتی انتقال یابد نیز همین مسئله می باشد.
«سکه مناسب» کدام سکه است؟
ارزش سکه های ضرب مخصوص بسیار سریع تر از سکه های رایج نشده بالا می رود، دلیل آن تعداد محدود سکه های ضرب شده از این نوع است. این سکه ها دارای ارزش صوری بوده و بر روی سطح بسیار براق و آینه مانند ضرب می شوند. سکه های ضرب مخصوص و رایج شده براساس جذابیتشان برای کلکسیون داران از لحاظ سکه شناسی ارزش گذاری می شوند، بدین معنا که ارزش تاریخی یک سکه از ارزش ذاتی آن بیشتر می شود.
سکه های یادبود و شمشی نیز بخاطر خلوص طلا یا نقره موجود در آنها سرمایه گذاریهای مطمئنی به حساب می آیند. تمامی سکه های شمشی دارای ارزش صوری ای هستند که بر روی آنها درج شده است.
معیارهای دیگر در انتخاب سکه به هدف سرمایه گذاری
طرحها: سمبلهای خوش شانسی و خوش اقبالی موردپسند بسیاری از کلکسیون دارهای آسیایی بخصوص چینی ها می باشد. شخصیتهای تاریخی، رویدادها، سمبلها، و غیره نیز علاقه مندان خود را دارند.
موضوعات: بسیاری از کلکسیون دارها ترجیح می دهند سری کاملی را بدست آورده و سکه های دارای موضوعات مشابه را خریداری نمایند.
قدمت و کمیاب بودن: کلاً هرچه یک سکه قدیمی تر و کمیاب تر باشد (به عنوان مثال تعداد ضرب آن محدود باشد)، ارزش آن بیشتر است.
وضعیت سکه: از خوب تا بسیار عالی متغیر است. چنانچه می خواهید سکه هایتان را برای کسب سود بالا بفروشید، حفظ سکه های کلکسیونتان در وضعیت ضرب بسیار مهم است.
«سکه های غیرعادی»: با وجود کنترل کیفیت سختگیرانه در اکثر ضرابخانه های مدرن، سکه های معیوب نیز گاهاً از زیر دست کنترل کنندگان رد می شود. برخی از این سکه های غیرعادی از دید دلالان و کلکسیون داران ارزشمند هستند.
موارد احتیاط
هنگامی که شروع به جمع آوری سکه نمودید، مراقب سکه های معمولی، درجه پایین، سکه های «تعمیرشده» یا «اصلاح شده» و تقلبی باشید. این سکه های بی ارزش حتی پس از ده ها سال نیز چیزی بر ارزش شان افزوده نخواهد شد. اگر قصد سرمایه گذاری در سکه را دارید، انواع کمیاب آن را که در وضعیت مناسبی هستند، خریداری نمایید. احتمال بالا رفتن ارزش این سکه ها وجود داشته و در صورتی که تصمیم به فروششان داشته باشید، کسب سود مناسبی را تضمین می کنند.
اکثر دلالان سکه، تاجرانی صادق و با تعهد نسبت به مشتریان ثابتشان هستند. با این حال مراقب شیوه های غیراخلاقی زیر باشید.
ارزش گذاری غیرواقعی: دلالان در قبال فروش خود سود کسب می کنند. با این حال مراقب باشید گاهی ایشان سکه هایشان را با قیمتهای بسیار بالاتر از قیمت معمول بازار عرضه می نمایند. برای مقابله با این مسئله، قیمتهای دلالان را با هم مقایسه کنید. این کار به شما اطمینان می دهد قیمت درخواستی بیش از حد بالا نیست. با این حال مقایسه قیمتها تنها کافی نیست. کیفیت را نیز بدقت بررسی کنید. سکه هایی که به نظر مشابه هستند ممکن است از لحاظ شرایط یا ارزش بسیار متفاوت باشند.
درجه گذاری غیرواقعی: از آنجایی که درجه یک سکه عاملی عمده در ارزش گذاری نهایی آن است، برخی دلالان سکه درجه سکه های کلکسیونشان را بالاتر از مقدار واقعی آن اعلام می کنند. تعداد کمی از کلکسیون داران در زمینه درجه گذاری تخصص دارند و به راحتی ادعای برخی دلالان را درباره کمیاب بودن یا باستانی بودن سکه ها باور می کنند.
سکه های «اصلاح شده»: دلالان کلاهبردار ممکن است سعی کنند ظاهر سکه های قدیمی را به هدف قالب کردن آنها به عنوان سکه های درجه بالا بهبود ببخشند. این اصلاحات تقریباً همیشه توسط متخصصان سکه قابل تشخیص است. از نظر متخصصان سکه شناسی، یک سکه تغییر داده شده (که ممکن است به ظاهر زیباتر باشد) از یک سکه در وضعیت اولیه اش دارای ارزش پایین تری می باشد.
صیقل با برس گردان: شیوه ای برای براق کردن سکه بوسیله استفاده از یک براق کننده پردان با سرعت بالا می باشد. از آنجایی که سکه های دارای پرداخت روشن و براق درجه بالاتری خواهند داشت، هرازگاهی برای از بین بردن خراشهای جزیی، و دستیابی به یک پرداخت سطحی و ماندنی سکه های کدر بوسیله یک برس که به سرعت می چرخد، براق می شوند. با این حال، این نوع صیقل دادن آثاری بر روی سکه باقی می گذارد. این کار بالاترین سطوه تصاویر روی سکه را نیز می ساید. این مسئله بوسیله چشمان ماهر یک سکه شناس یا دلال ماهر قابل تشخیص است.
فروبری: فروبری روشی معمول در صنعت است. در این روش، متخصصان یک سکه را بدون باقی گذاشتن علامت یا پایین آوردن ارزش آن، در محلول مخصوص فرو می برند. با این حال انجام اشتباه این کار می تواند جلای سکه را کاهش دهد.
«سایه رنگی»: غالباً لایه یا «سایه رنگی» زیبایی سطح سکه های نقره را که در کیفهای پارچه ای، پاکتهای کاغذی، یا رولهای سکه برای مدتهای طولانی نگهداری می شوند، می پوشاند. این سایه رنگی که از طیفی از رنگهای رنگین کمان تشکیل می شود، می تواند بسیار زیبا و با ارزش باشد. اشتباهاً تصور نکنید مجموعه سکه های «کدرشده» شما بی ارزش است.